صنعت مرغ‌داری؛ فرصت تازۀ اقتصادی

گوشت مرغ و تخم مرغ یکی از منابع مهم و ارزان پروتین صحی است
مصرف گوشت مرغ در جهان در طول چند دهه گذشته به‌طور استثنایی در حال رشد بوده است. می‌توانیم ارزش غذایی و همچنان نرخ مناسب این گوشت را دلیلی برای افزایش مصرف گوشت مرغ در جهان ارزیابی کنیم.
صنعت مرغ‌داری در جهان امروز یکی از سکتور‌های مهم اقتصادی در دنیا می‌باشد. گوشت مرغ و تخم مرغ یکی از منابع مهم و ارزان پروتین صحی مورد نیاز بدن انسان است. از این رو در تمام جهان و خصوصا در کشور‌های که زیر خط فقر قرار دارند و یا از سطح بلند درامد برخوردار نیستند، گوشت مرغ بهترین منبع غذایی است که در تامین مصونیت غذایی می‌تواند نقش مهمی را بازی کند.
وجود ظرفیت و امکانات تولید انبوه، زنجیره ارزش مکمل و هماهنگ، دریافت محصول نهایی در کوتا‌ه‌ترین زمان، نیاز به غذای سالم و صحی، قیمت ارزان محصولات مرغ‌داری و امکان سرمایه‌گذاری و اشتغال از جمله عواملی مهمی است که این صنعت را مورد توجه کشورهای در حال پیشرفت و همچنان سرمایه‌گذاران جهانی قرار داده است.

به تلگرام راه مدنیت بپیوندید
در افغانستان در دو دهه گذشته با کمک‌های مالی جامعه جهانی، دولت افغانستان و سرمایه‌گذاری خصوصی حدود ده هزار فارم مرغ‌داری به فعالیت آغاز نموده‌اند. هنوز با توجه به نیاز روزافزون مصرف گوشت و تخم مرغ در کشور می‌توان گفت که تولید گوشت و تخم داخلی پاسخ گوی نیاز مصرف داخلی نیست.
علاوه بر این شرایط جغرافیایی، ظرفیت نیروی انسانی و سایر فرصت‌های دیگر نشان می‌‌دهد که افغانستان مناسب‌ترین بستر برای رشد و توسعه سکتور مرغ‌داری می‌باشد. زنجیره ارزش گوشت مرغ در افغانستان شامل شش زنجیره می‌شود که در تمام این زنجیرها فرصت‌های خوبی برای سرمایه‌گذاری موجود است .
دانه مرغ: با وجود اینکه افغانستان یک کشور زراعتی است و توان تولید دانه مرغ را داراست، سالانه در حدود ۹۶,۴۷۲,۷۰۰ دالر امریکایی دانه مرغ را وارد می‌نماید که این مشکل را می‌توان توسط (Contract Farming) حل نمود؛ یعنی فارم‌داران می‌توانند با دهقان‌ها قرارداد نمایند تا اقلام مورد ضرورت فارم‌داران را زرع و تولید نمایند. این بخش به زراعت کشور، یک ظرفیت جدید می‌افزاید.
تخم نطفه‌دار: اساسی‌ترین زنجیر در زنجیره گوشت مرغ را تخم نطفه‌دار تشکیل می‌دهد که در افغانستان تنها ۱۵ فابریکه در این قسمت فعالیت دارند و حدود ۹۰ درصد از مصارف داخلی از کشور‌های پاکستان و ایران وارد می‌شود.
تولید چوچه: در قسمت تولید چوچه، ما ۱۴ درصد از مصارف داخلی خویش را تولید می‌کنیم و در حدود ۳۵,۵۱۰,۹۹۶ دالر امریکایی واردات داریم.
تولید گوشت: فارم‌هایی که به‌منظور تولید گوشت مرغ ساخته شده‌اند، تا امروز توانایی تولید ۷۳درصد نیاز مصارف داخلی را دارا می‌باشند و ۲۷ درصد از مصارف داخلی گوشت مرغ به ارزش ۱۶۷,۶۵۸,۴۷۳ دالز امریکایی هنوز از کشور‌های دیگر وارد می‌شود. که این ۲۷% باقی مانده بهترین زمینه برای سرمایه‌گذاری می‌باشد.
تخم خوراکی: ۶۱۱ فابریکه در بخش تولید تخم مرغ فعالیت دارند که ۱,۱۶۸,۰۰۰,۰۰۰ بیضه تخم تولید می‌نمایند؛ اما میزان نیاز ما ۱,۶۰۰,۰۰۰,۰۰۰ بیضه تخم در سال است. ارزش ورادات تخم مرغ در سال به ۲۸,۳۶۶,۱۰۶ دالر امریکایی می‌رسد .
کشتارگاه و پروسس‌کنندگان: نیازمندی جدید صنعت مرغ‌داری در کشور است و حد اقل فرصت سرمایه‌گذاری برای ایجاد چهار کشتارگاه و پروسس‌کنندگان در چهار زون اقتصادی کشور موجود می‌باشد.
در حال حاضر برای بیشتر از ۸۱۰۴۱ تن از هموطنان ما در این سکتور زمینه اشتغال فراهم گردیده است و همچنان بیشتر از ۱۰۵۰۰۰ تن از هموطنان ما به شکل غیر مستقیم در این سکتور مشغول فعالیت هستند.
به‌صورت عموم زنجیره ارزش گوشت مرغ در افغانستان ظرفیت سرمایه‌گذاری ده‌هامیلیون دالر امریکایی را دارد که این سرمایه‌گذاری از یک سو باعث رشد صنعت مرغ‌داری و رسیدن به خودکفایی حقیقی در این صنعت گردیده و از طرف دیگر باعث ایجاد هزاران شغل در کشور می‌گردد.
احمد نبی مقصودی؛ کارشناس تحقیق و تحلیل اقتصادی